वासिङ्टन — ट्रम्प प्रशासनले कम्तीमा दर्जन राज्यका दशौँ हजार मतदाताको रेकर्ड माग गर्दै १०० भन्दा बढी समन जारी गरेको छ। यो अभियान आगामी हप्ताको मध्यावधि निर्वाचनअघि गैरनागरिकले गरेको गैरकानुनी मतदान खोज्ने प्रयासको हिस्सा भएको रोयटर्सले बुधबार जनाएको छ।
अधिकांश समन पछिल्ला तीन महिनामा राज्य र स्थानीय निर्वाचन अधिकारीलाई पठाइएको हो। केही भने वर्षको सुरुदेखिकै छन्। भर्जिनिया टाइम्सका अनुसार रोयटर्सले सार्वजनिक रेकर्ड माग र अधिकारीहरूसँगका अन्तर्वार्ताबाट ती समन पहिचान गरेको हो। धेरै समन यसअघि सार्वजनिक भएका थिएनन्।
रोयटर्सका अनुसार कम्तीमा ४४ समन ग्रान्ड जूरीको अधिकारअन्तर्गत जारी भएका छन्। त्यसले तिनलाई फौजदारी अनुसन्धानसँग जोड्छ र सङ्घीय निकायले सिधै जारी गर्ने समनभन्दा अदालतमा चुनौती दिन सामान्यतया गाह्रो बनाउँछ।
माग व्यापक रूपमा फरक थियो। केहीले व्यक्तिगत मतदातालाई समेटेका थिए। अरूले दशौँ हजार नाम भएका पूरै स्थानीय मतदाता सूची मागेका थिए। सम्पर्क गरिएका कुनै पनि क्षेत्रले समनको विरोध गरिरहेको बताएनन्।
रोयटर्सका अनुसार क्यालिफोर्नियामा डेमोक्र्याटिक झुकाव भएका क्षेत्रका सरकारलाई कम्तीमा १७ समन पठाइयो। त्यसमा लस एन्जलस र सान डिएगो काउन्टी पनि छन्। मारिन काउन्टी र फ्रेस्नो काउन्टीलाई पठाइएका समन यसअघि सार्वजनिक भएका थिएनन्।
म्यासाचुसेट्समा ट्रम्प समर्थित एक अमेरिकी अभियोजकले कम्तीमा आठ सहर र नगरमा ग्रान्ड जूरी समन पठाएको रोयटर्सले पत्ता लगाएको छ। तीमध्ये छवटाबारे यसअघि थाहा थिएन। कम्तीमा तीन समनले नाम, ठेगाना, दलसँगको आबद्धता, जन्ममिति, मतदान स्थिति र मतदाता परिचय नम्बरसहित सबै दर्ता मतदाताको सूची मागेका थिए।
फिलाडेल्फियाका अधिकारीहरूले मतदान रेकर्डका लागि कम्तीमा चार समन पाएको पुष्टि गरेका छन्। मिनेसोटामा प्रशासनले ठूलो आप्रवासन कारबाही चलाइरहेका अनोका र हेनेपिन काउन्टीका दर्जनौँ व्यक्तिको रेकर्ड समनले मागेको छ।
रोयटर्सका अनुसार न्याय विभागले ती दुई मिनेसोटा काउन्टीका कम्तीमा आठ जनालाई गैरनागरिक भएर मतदान गरेको अभियोग लगाएको छ। सबै मुद्दा चलिरहेका छन् र कोही पनि दोषी ठहरिएका छैनन्।
वासिङ्टन राज्यका राज्य सचिवको कार्यालयले रोयटर्सलाई हालैका हप्तामा व्यक्तिगत मतदाताबारे जानकारी माग गर्दै करिब ६० सङ्घीय समन पाएको बताएको छ। सङ्घीय अभियोजकहरूले यस हप्ता राज्यमा नागरिक नभएर पनि दर्ता भएका देखिने ४०० भन्दा बढी व्यक्ति पहिचान गरेको बताएका छन्। उनीहरूको नागरिकता प्रमाणित नभएसम्म उनीहरूले खसाएको मत छुट्टै राख्न अधिकारीहरूलाई भनिएको छ।
ह्वाइट हाउसकी प्रवक्ता लरेन बिसले रोयटर्सलाई दिएको वक्तव्यमा प्रशासनले अमेरिकी निर्वाचनमा गैरकानुनी मतदान गर्ने जोकोहीलाई जवाफदेही बनाइने स्पष्ट सन्देश दिइरहेको बताइन्। अमेरिकी नेताहरू अमेरिकीले मात्र चुन्नुपर्ने उनको भनाइ छ।
न्याय विभागले गैरनागरिक मतदाता अनुसन्धानमा समन प्रयोग गरेको पुष्टि वा अस्वीकार गर्न मानेन। तर प्रमाणले जहाँ पुर्याउँछ, त्यहाँ कानुन लागू गर्ने त्यसले रोयटर्सलाई बताएको छ। गृह सुरक्षा विभागले प्रश्नको जवाफ दिएन।
रोयटर्सको अदालत फाइलिङ र सङ्घीय रेकर्ड विश्लेषणअनुसार ट्रम्प पदमा फर्किएपछि अभियोजकहरूले सङ्घीय ‘विदेशीले मतदान गरेको’ कानुनअन्तर्गत कम्तीमा १४७ जनालाई गैरकानुनी मतदानको आरोप लगाएका छन्। तीमध्ये १०२ जना सेप्टेम्बर सुरु भएयताका हुन्। अधिकांश मुद्दा टुङ्गिएका छैनन्। सन् २०२४ मा मतदान गरेका प्रत्येक १० लाख व्यक्तिमा यस्ता मुद्दा एकभन्दा कम पर्छन्।
धेरै अध्ययन र रोयटर्सको विश्लेषणले गैरनागरिक मतदान अत्यन्त दुर्लभ रहेको पाएका छन्।
केही निर्वाचन अधिकारी र वकिलले रोयटर्सलाई यी अनुसन्धानले अमेरिकी निर्वाचन व्यापक ठगीको जोखिममा छ भन्ने झूटो धारणा बनाउन मद्दत गर्न सक्ने बताएका छन्। साँघुरो अन्तरले हारेका दौडको वैधतामाथि प्रश्न उठाउन पनि यसको प्रयोग हुन सक्ने उनीहरूको भनाइ छ। जर्ज डब्लु. बुसको रिपब्लिकन प्रशासनमा एरिजोनाका पूर्व अमेरिकी अभियोजक पल चार्ल्टनले रोयटर्सलाई यी समन स्थानीय र राज्य निर्वाचन अधिकारीका लागि स्पष्ट रूपमा ध्यान भङ्ग गर्ने काम भएको बताए।
म्यासाचुसेट्सको लिनमा नगर क्लर्क तथा निर्वाचन प्रमुख जेम्स लामान्नाले रोयटर्सलाई सङ्घीय अभियोजकहरूले २५ देखि ३० जनाको रेकर्डका लागि समन पठाएको बताए। अहिलेसम्म मतदान गर्न नपाउने एक जनाले मतदान गरेको एउटा घटना मात्र भेटिएको र यो निर्वाचनको निष्पक्षता खतरामा पार्ने गम्भीर र व्यापक अवस्थाको स्तरमा नपुगेको उनको भनाइ छ।
समन अभियान प्रशासनको कथित गैरनागरिक मतदाता सूचीबारेको अदालत लडाइँसँगै चलिरहेको छ। सिएनएनका अनुसार क्यालिफोर्निया मुद्दामा मङ्गलबार जिल्ला अदालतमा भएको सुनुवाइमा राज्य सचिव, लस एन्जलस काउन्टी र बाहिरी समूहका वकिलले सङ्घीय सरकारको डेटा पुरानो र त्रुटिपूर्ण रहेको र अमेरिकी नागरिकलाई मताधिकारबाट वञ्चित गर्ने बाटो भएको तर्क गरे।
सिएनएनका अनुसार क्यालिफोर्नियाको मध्य जिल्लाका प्रथम सहायक अमेरिकी अभियोजक बिल एसायलीले सुनुवाइमा सङ्घीय सरकारले मतदाता सूचीमा गैरनागरिक रहेको विश्वसनीय प्रमाण विकास गरेको र क्यालिफोर्नियाले त्यसलाई सम्बोधन गर्न नमानेको तर्क गरे।
कानुन विज्ञहरूले रोयटर्सलाई समनबाट प्राप्त रेकर्ड मध्यावधि नतिजाबारेको विवादमा प्रयोग हुन सक्ने बताएका छन्। कङ्ग्रेसको नियन्त्रण लिन डेमोक्र्याटहरूलाई सिनेटमा चार र प्रतिनिधिसभामा पाँच सिट थप चाहिन्छ।
सत्य, तथ्य र स्वतन्त्र सामूदायिक डिजिटल मिडिया
